ΕΠΙ ΣΚΗΝΗΣ Γράφει ο Γιάννης Κεσσόπουλος / gkessopoulos@gmail.com
“Ο Κάτω Παρθενώνας” για τον συγγραφέα του, Μηνά Βιντιάδη, είναι μια σπηλιά όπου νεοάστεγοι των Αθηνών έχουν στεγάσει τα άστεγα όνειρά τους. Είναι μια εναλλακτική πρόταση αντιμετώπισης της απόγνωσης την οποία προκαλεί η Ελλάδα των μνημονίων, είναι ένα σχόλιο για τις αυτοκτονίες στην Ελλάδα της κρίσης.
Για το θεατή της παράστασης του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος που έκανε πρεμιέρα χθες, στο Μικρό Θέατρο της Μονής Λαζαριστών, ο Κάτω Παρθενώνας είναι ένα καταφύγιο, μια άλλη οπτική, μια παρηγορία, μια αμυδρή ελπίδα, μια σκέψη που -ίσως- δεν έκανε. Είναι η εκδοχή ότι υπάρχει ζωή και έξω από τα μνημόνια, τα χρέη, τους πλειστηριασμούς και τις εξώσεις.
Μετά από 2 αναβολές πολύμηνες, τη μία λόγω προγραμματισμού και την άλλη λόγω του ανεμοστρόβιλου που προκάλεσε στο ΚΘΒΕ το πέρασμα Ξυδάκη από το ΥΠΠΟ, “Ο Κάτω Παρθενώνας” ήρθε κι έκανε πρεμιέρα εν μέσω… “προαπαιτούμενων” και μόλις 3 μέρες πριν την απελευθέρωση των εξώσεων και των πλειστηριασμών.
Το σκηνικό ένα ρινγκ, το διαμέρισμα του απεγνωσμένου χρηματιστή που καταστρέφεται παίρνοντας στο λαιμό του εκατοντάδες επενδυτές που τον εμπιστεύθηκαν. Συμβολισμός της αναμέτρησης που ακολουθεί, μιας αναμέτρησης ζωής και θανάτου. Αλλά και μία αναμέτρηση με την εναλλακτική, με τον άλλο τρόπο αντιμετώπισης του προβλήματος που προέκυψε κυρίως λόγω της κρίσης.
Η μουσική υποβλητική. Όχι θρίλερ, αλλά μου θύμισε σινεμά, ποίηση, διάθεση για να βγούμε από τον ίδιο μας τον εαυτό, από τις μαύρες σκέψεις. Να αποδράσουμε από ό,τι εμείς οι ίδιοι φτιάξαμε ή φτιάχτηκε με την ανοχή μας και ονομάζεται “εαυτός”, να αλλάξουμε. Πάρτο αλλιώς που λέμε. Εξαιρετική επιλογή το ρινγκ. Έτσι μου φάνηκε…
Ο Περικλής Χούρσογλου χρησιμοποίησε διάφορα μικρά, χωρίς να φτάσει σε υπερβολές, έπαιξε με τα φώτα, σα να παρουσίαζε στο κοινό πολλές μικρές αυτοτελείς σκηνές που όμως συνέθεταν και μια ολοκληρωμένη ταινία. Το βοήθησε και το κείμενο, εκτιμώ, που είναι πολύ σφιχτό, χωρίς να έχει ανάγκη από “κάλυψη”…
Το κείμενο έχει αφορμή την Ελλάδα της κρίσης. Η αναφορά στις αποφάσεις του Ντράγκι είναι χαρακτηριστική. Αλλά δεν αφορά μόνο αυτή την εποχή που ζούμε. Το κείμενο είναι σύγχρονο αλλά έχει διαχρονικότητα, ασφαλώς. Η κρίση είναι μόνο η αφορμή. Απόγνωση και αυτοκτονίες είχαμε πάντα. Φυσικά, τώρα έχουν αυξηθεί καθώς οι αποτυχίες “χωρίς υπαιτιότητα” αυξάνονται μιας και οι παράγοντες που οδηγούν σε αυτές είναι αστάθμητοι. Αυτές οι αποτυχίες είναι που οδηγούν στην απόγνωση.
Μιας και ο λόγος για το κείμενο, δεν κουράζει καθόλου -η συνολική διάρκεια της παράστασης είναι περίπου 75 λεπτά. Ο ρυθμός είναι γρήγορος, θα έλεγα και σταθερός. Διακριτικό χιούμορ, όσο αρμόζει στις δύσκολες στιγμές. Σαφή μηνύματα για πράγματα που όλοι ίσως κάπου τα έχουμε ακούσει ή και τα ‘χουμε πει, αλλά ποτέ δεν τα “μαζέψαμε” στο μυαλό μας, αφήνοντάς τα με ελαφριά καρδιά να “ξεχειλώνουν” την προσωπικότητά μας, τραβώντας μια από εδώ, μια από εκεί, διαλύοντάς μας εν τέλει, σε μια προσπάθεια μάταιης διατήρησης των “κεκτημένων” της Ελλάδας του νεοπλουτισμού, στην ουσία τεχνητών “κεκτημένων” που καμία σχέση δεν έχουν με το νόημα της ζωής. Ο Καβάφης παρών. Μαζί και τραγούδια σημερινά. Και αναφορές. Το είναι του συγγραφέα.
Άφησα για το τέλος τις ερμηνείες οι οποίες είναι δίχως άλλο εκπληκτικές.
Το Νίκο Γεωργάκη δεν έτυχε να ξαναδώ στο θέατρο. Φυσικός, γρήγορος, προσαρμοστικός στις αλλαγές, φωνή χαμηλή ή δυνατή ανάλογη με το ρόλο του και το ρόλο που του αναθέτει ο χρηματιστής,
Ο Γιώργος Καύκας μας έδειξε και πέρυσι στο “Δον Κιχώτη” του Μπουλγκάκοφ την υποκριτική του δεινότητα. Ούτως ή άλλως πρόκειται για έναν άνθρωπο εκτιμώ με βάθος και ως εκ τούτου ικανό να εντρυφεί στο κάθε ρόλο που του ανατίθεται, να μπαίνει δηλαδή στο πετσί του που λέμε, να δίνεται, και επομένως να ερμηνεύει με την απαραίτητη πειστικότητα.
Άριστες επιλογές από τον Π. Χούρσογλου.
Όλα τα παραπάνω, είναι φυσικά η ταπεινή ματιά ενός θεατή. Τίποτε περισσότερο. Εκείνη η ματιά που δεν μπαίνει στην πλατεία με σκοπό να εντοπίσει “λάθη” ή αβλεψίες, σαν να είναι βοηθός σκηνοθέτη ή κριτικός θεάτρου. Η ματιά η άδολη, που μπαίνει στην αίθουσα για να ευχαριστηθεί. Αυτό κάποτε μπορεί να μην συμβεί. Αλλά θα είναι μια αίσθηση πιο πολύ παρά σημείο προς σημείο παρατηρήσεις.
Χθες, λοιπόν, με αυτές τις σκέψεις βγήκα από το Μικρό Θέατρο ενθουσιασμένος. Εκτιμώ ότι είναι μια παράσταση με πολύ μέλλον, αν αξιοποιηθεί καταλλήλως, από το ΚΘΒΕ.
