Μια σπουδαία έκθεση “τρέχει” αυτήν την περίοδο στο Momus – Μουσείο Φωτογραφίας Θεσσαλονίκης (Αποθήκη Α’, Προβλήτα Α’, λιμάνι), την οποία προκαταβολικά σπεύδω να πω ότι ειναι τύχη να την επισκεφθεί κανείς (έως τις 28 Απριλίου 2024). Τύχη όχι μόνο γιατί πρόκειται για υλικό που έρχεται απευθείας από το περίφημο Μουσείο Μπενάκη των Αθηνών, αλλά κυρίως γιατί μας φέρνει σε επαφή -ίσως για πρώτη φορά σε τέτοια έκταση- με το φωτογραφικό έργο της κορυφαίας Ελληνίδας φωτογράφου Έλλης Σουγιουλτζόγλου-Σεραϊδάρη (1899-1998), της γνωστής και ταξιδεμένης Nelly’s. Επιπλέον, βασικός λόγος για να την επισκεφθεί κανείς είναι το ίδιο το υλικό: Χορεύτριες με φόντο τον Παρθενώνα, μουσικοί και χορευτές από την Κρήτη, αγρότισσες από τα Ιωάννινα, κυρίες της Νέας Υόρκης και της Αθήνας, ο Ελευθέριος Βενιζέλος και ο Κωστής Παλαμάς αλλά και άλλες κορυφαίες προσωπικότητες της εποχής μας περιμένουν στο Μουσείο Φωτογραφίας.
Με άξονες τις τρεις πόλεις στις οποίες διαμόρφωσε το φωτογραφικό της βλέμμα, επιχειρείται η παρουσίαση του πολυδιάστατου έργου της από τα χρόνια της μαθητείας της στη Δρέσδη στις αρχές του 1920, την άφιξή της στην Αθήνα και τη δυναμική της παρουσία στα φωτογραφικά δρώμενα της πόλης έως το 1966 όταν πια συνταξιοδοτήθηκε μετά από 27 χρόνια ακούραστης εργασίας στη Νέα Υόρκη.
Η έκθεση αποτελεί προσαρμογή της αναδρομικής έκθεσης που παρουσιάστηκε το 2023 στην Αθήνα από το Μουσείο Μπενάκη, θεματοφύλακα του έργου της φωτογράφου, με αφορμή τη συμπλήρωση 25 χρόνων από τον θάνατό της, με στόχο να επανασυστήσει τη δημιουργό στο σύγχρονο κοινό.
Το έργο της Νέλλης υπήρξε ιδιαίτερα σημαντικό τα χρόνια του μεσοπολέμου, ασκώντας πολλά είδη φωτογραφίας και ιδιαίτερη επίδραση στην εξέλιξη του μέσου στην Ελλάδα τον 20ο αιώνα. Μετά την παραμονή της στις Ηνωμένες Πολιτείες επί τρεις σχεδόν δεκαετίες, το έργο της ξεκίνησε να επανεκτιμάται από τη δεκαετία του ΄70.
Η έκθεση αποτελείται από 185 φωτογραφίες φιλοτεχνημένες από την ίδια τη δημιουργό και επιλεγμένες από το ογκώδες αρχείο της με σκοπό να εκπροσωπηθούν οι διαφορετικές αισθητικές τάσεις που υιοθέτησε κατά τη διάρκεια των σαράντα πέντε χρόνων ενασχόλησής της με το μέσο και οι πολυάριθμες φωτογραφικές τεχνικές με τις οποίες πειραματίστηκε. Στις πρωτότυπες αυτές εικόνες προστίθενται 53 σύγχρονες ψηφιακές εκτυπώσεις που πραγματοποιήθηκαν από τα αρνητικά της ώστε να συμπληρώσουν τα αφηγηματικά κενά.
Παράλληλα, εκτίθεται μια επιλογή του φωτογραφικού εξοπλισμού που χρησιμοποίησε ως φοιτήτρια στη Δρέσδη αλλά και ως επαγγελματίας φωτογράφος στην Αθήνα την περίοδο του μεσοπολέμου και στη Νέα Υόρκη μεταπολεμικά, ώστε να τεκμηριώσει τη βαθιά της γνώση γύρω από τη φωτογραφική τεχνολογία. Η έκθεση εμπλουτίζεται με αρχειακό υλικό όπως λευκώματα, εκδόσεις και περιοδικά της εποχής της, επιστολικά δελτάρια συμβάλλοντας στην κατανόηση της χρήσης των φωτογραφιών της στην εποχή της. Παρουσιάζονται επίσης τα ζωγραφικά έργα της Νέλλης σε πορσελάνη, μια δραστηριότητα που ανέπτυξε παράλληλα με τη φωτογραφική της καριέρα κατά τη διάρκεια της παραμονής της στην Αμερική, καθώς και πρωτότυπο, αρχειακό υλικό -κοστούμια, προσωπεία- από τις Δελφικές Εορτές του 1927 και του 1930.
Επιμέλεια: Αλίκη Τσίργιαλου | Σχεδιασμός: Ναταλία Μπούρα | Credits: Έλλη Σουγιουλτζόγλου-Σεραϊδάρη (Nelly’s) | © Μουσείο Μπενάκη/Φωτογραφικά Αρχεία
