-
Συνέντευξη στην Ελένη Σκάρπου / elenitsask@yahoo.gr, f/b eleni skarpou, eliaskarpou.blogspot.com
Τόπος: Συναντηθήκαμε πάνω στην τέχνη της
Χρόνος: Ήταν αργά το βράδυ… εκείνη σε εγρήγορση, εγώ σε υπερένταση
Σκοπός: Εκείνη να μιλάει την γλώσσα της κι εγώ να ακούω με τα δικά μου αυτιά
Δεν πρόκειται να μιλήσω για την «Μπουμπούκα», για την σύζυγο του Άδωνι Γεωργιάδη, για την πρώην παρουσιάστρια του «Master Chef» και του προγράμματος «Η στιγμή της αλήθειας», για την πρώην παίκτρια του «Dancing with the stars» και μέλος κριτικής επιτροπής του «Ελλάδα έχεις ταλέντο», για την κυρία που όλα τα media έχουν φιλοξενήσει αμέτρητες φορές για διάφορους σημαντικούς ή ασήμαντους λόγους. Συγχωρέστε με που δεν θα γίνω κουτσομπόλα, αλλά εμένα, με ενδιαφέρουν οι άνθρωποι και θέλω να μιλήσω για την Ευγενία. Με αφορμή τις δύο εμφανίσεις της στις 13 και 14 Φλεβάρη παρέα με την Νίνα Λοτσάρη στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης, η μουσικός Ευγενία Μανωλίδου μου ανοίγει τα χαρτιά της για πράγματα που –ευτυχώς- δεν θα απασχολούσαν τις κοσμικές στήλες. «Cinema Paradiso». Είδα μέρος της παράστασης από διάφορα βίντεο προηγουμένων εμφανίσεων και θεώρησα ότι το θέαμα είναι μοναδικό. Με μελωδίες αγαπημένες από την παγκόσμια κινηματογραφική σκηνή και με μια αρτιότητα αξιοζήλευτη το πρόγραμμα αναμένεται να καθηλώσει και τους Θεσσαλονικείς. «Η συναυλία αυτή είναι μοναδική. Πιστεύω πως αυτό οφείλεται κυρίως στη σύγκλιση πολλών διαφορετικών παραγόντων. Κατ’ αρχάς, στην επιλογή του θέματος. Ο κινηματογράφος συνδέεται με αναμνήσεις όλων των ανθρώπων, σε όλες τις ηλικίες. Οι ταινίες που έχουμε επιλέξει είναι πασίγνωστες και η μουσική τους αριστουργηματική. Επιπλέον, η Νίνα Λοτσάρη είναι υπέροχη. Κινείται με απίστευτη ερμηνευτική ευκολία από κλασσικές μελωδίες, σε jazz, cabaret, rock, μέχρι και τα αγαπημένα ελληνικά τραγούδια του κλασσικού κινηματογράφου» μου λέει και σκέφτομαι πόσο σημαντικό είναι να συνεργάζεσαι με ανθρώπους που ταιριάζουν οι γραμμές σας και ενώνονται οι σκέψεις σας. Η ίδια παραδέχεται πως έχοντας αναλάβει την διεύθυνση μιας τέτοιας ορχήστρας, τα εύσημα πηγαίνουν κυρίως στους άψογους μουσικούς, που με μαγεία και σεβασμό έχουν πατήσει αρμονικά πάνω στην ιστορία των τραγουδιών. Συμπληρωματικά, και με σκοπό… το ποιοτικότερο οπτικό αποτέλεσμα, παράλληλα με τα τραγούδια προβάλλονται σκηνές από τις σχετικές ταινίες. Δεν θα τα πω όλα, αλλά μια γεύση από Εβίτα Περόν, Skyfall και ελληνικό κινηματογράφο, θα την πάρουμε επί σκηνής και θα μας τρέχουν σίγουρα τα σάλια φεύγοντας.
Από μικρό κι από τρελό μαθαίνεις… την μουσική σου μοίρα
Ένας τόσο πειθαρχημένος και δομημένος φαινομενικά χαρακτήρας όπως η Ευγενία Μανωλίδου αφήνει να εννοηθεί πως πρόκειται για ένα παιδί συνεσταλμένο, ήπιο και βαλμένο σε ένα καλόβολο καλούπι με εγγυημένη σωστή πορεία ζωής. Αμ δε… «Ήμουν ένα παιδί πολύ ζωηρό και ατίθασο. Όταν η μητέρα μου ανακοίνωσε ότι θα μου πάρουν ένα πιάνο με την προοπτική να ασχοληθώ με κάτι δημιουργικό μπας και ηρεμήσω, η απάντηση του πατέρα μου ήταν: “Μπα, θα το σπάσει.” Η αλήθεια είναι πώς είχα και έχω τρομερή ενέργεια… Το πιάνο ήρθε, κάθισα και δεν ξανασηκώθηκα». Ήταν μόλις 5 ετών και θυμάται ακόμη την πρώτη φορά που πείραξε τα πλήκτρα. Όσο για τις φορές που ακολούθησαν; Θυμάται την αίσθηση. «Αυτό που με κρατούσε καθηλωμένη στο σκαμπό δεν ήταν τόσο η μελέτη και οι ασκήσεις, όσο το ότι ανακάλυψα πολύ νωρίς ότι εκφραζόμουν παίζοντας δικές μου μελωδίες καλύτερα από ότι όταν μιλούσα». Μου θύμισε την πρώτη φορά που έγραψα. Ήταν ακριβώς έτσι… η απόλυτη έκφραση που έψαχνε διεξόδους σε έναν κόσμο μπουκωμένο από όλους κι από όλα, σε μια πλάση γεμάτη απορίες που ήθελαν απαντήσεις. Η απάντηση της Ευγενίας σε σχέση με την Νίνα Λοτσάρη και το καλλιτεχνικό ποιόν της ήταν σαφής; «Κατ’ αρχάς εκτιμώ και σέβομαι το ταλέντο της. Αναμφισβήτητα είναι μία πολύ χαρισματική γυναίκα. Στις πρόβες μας είναι άψογη, σεμνή και απόλυτα συνεργάσιμη. Θεωρώ όμως ότι η επιτυχία της συνεργασίας μας έχει να κάνει με την απόλυτη ταύτιση που νιώθει η μία με την άλλη επάνω στη σκηνή».
Από τις σπουδές στην μουσική και τον πολιτισμό… στα Media και το lifestyle τους
Ρώτησα: «Πως μια γυναίκα όπως εσείς, με τέτοια παιδεία, σπουδές και δεξιότητες πέρασε σε ένα απαιτητικό lifestyle εκ διαμέτρου αντίθετο με τα προηγούμενα»; Και σκέφτηκα ότι ίσως προσβληθεί, αλλά είχα πάντοτε απορία… πώς μια πτυχιούχος του Julliard School στη Νέα Υόρκη που παίζει στα δάχτυλα –κυριολεκτικά- την σύνθεση, την ενορχήστρωση και την διεύθυνση μιας ορχήστρας άλλαξε απότομα προφίλ. Και πώς τα μεταπτυχιακά της στην Ζυρίχη και τις Βρυξέλλες πάνω στην ιστορία του πολιτισμού κατέληξαν να επισκιαστούν από την τηλεοπτική της καριέρα πολλές φορές. « Πιστέψτε με, ήταν πάρα πολύ δύσκολο. Το 2008, όταν επέστρεψα από το Πεκίνο όπου διηύθυνα το έργο μου “Olympic Symphonic Concert – Two Cultures, One Spirit” για τους Ολυμπιακούς Αγώνες, είχα υποσχεθεί στην οικογένειά μου να σταματήσω για ένα διάστημα τα ταξίδια και να προσπαθήσω να δουλέψω στην Ελλάδα. Από το 2000 έως το 2008 ταξίδευα συνεχώς και δούλευα σχεδόν αποκλειστικά στο εξωτερικό» μου εξομολογείται. Και κάπου εδώ ήρθε ως μάννα εξ’ ουρανού ο ΑΝΤ1. «Όταν πια μου πρότεινε την πρώτη συνεργασία μας ο ΑΝΤ1, τα περιθώρια είχαν στενέψει και έπρεπε να ξεκινήσω να εργάζομαι. Δεν προερχόμαστε από ευκατάστατη οικογένεια, ούτε εγώ, ούτε ο σύζυγός μου και τα έξοδά μας με τα παιδιά και την καθημερινότητα μας πίεζαν πολύ». Ακούγεται πολύ κοινότυπο, αλλά δεν είχα σκεφτεί πως όλη αυτή η συνθήκη αντανακλούσε βιοποριστικές ανάγκες. Όσο για το τίμημα; Προφανώς και σου στοιχίζει όταν ξαφνικά όλα γυρίζουν ανάποδα. «Σαν άνθρωπος, μου στοίχισε πάπα πολύ, όμως ήταν μέρος της δουλειάς που είχα αποφασίσει ένα διάστημα να κάνω». Σταράτες κουβέντες και με πλήρη ευσυνειδησία και αυτογνωσία. «Για μένα, ο χρόνος παραμονής μου στην τηλεόραση ήταν εξ’ αρχής πεπερασμένος. Ποτέ δεν σκέφτηκα να αφήσω τη μουσική για την τηλεόραση. Παρ’ όλ’ αυτά, έμαθα πολλά μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα και αισθάνομαι ευγνωμοσύνη για όλα όσα μου προσέφερε η τηλεόραση». Ήταν όμως πολλές εκείνες οι στιγμές στα ΜΜΕ που της φέρθηκαν και με τον καλύτερο τρόπο, αλλά το διαχειριστικό κομμάτι δεν ήταν ένας ρόλος που εκείνη μπορούσε να πάρει εύκολα. «Όλες οι τηλεοπτικές εμφανίσεις γίνονταν για την προώθηση του εκάστοτε τηλεοπτικού προγράμματος και κλείνονταν από το κανάλι στο οποίο εργαζόμουν. Δεν τις κανόνιζα εγώ ποτέ, γιατί ήταν πάντα πάρα πολλές. Κάποιοι παρουσιαστές με σέβονταν, κάποιοι άλλοι όχι. Δεν ήταν δική μου η επιλογή, σε τελική ανάλυση, όμως ο κόσμος που βλέπει πάντα καταλαβαίνει και κρίνει». Πώς έκρινε ο κόσμος; Με ανοιχτή τηλεόραση σκληρά, με κλειστή ανθρώπινα. Δεν είναι η δική της θέση. Είναι η δική μου ως προσωπική καταγραφή. «Αυτό που εγώ προσπάθησα να κάνω είναι να τα αφήνω όλα αυτά έξω από το σπίτι μου και σε ένα μεγάλο ποσοστό τα κατάφερα. Η καθημερινή μου ζωή είναι τόσο απλή και ουδέτερη, όσο πριν ασχοληθώ με την τηλεόραση» καταλήγει.
Κι αν δεν υπήρχε η τηλεόραση;
Μ’ αρέσει να κάνω υποθέσεις. Είναι σχεδόν σκηνοθετική διαστροφή, αλλά από εκεί μπορεί να προκύψει όλος ο προβληματισμός του κόσμου μας. «Τι σημασία έχει, αφού ο χρόνος δεν γυρίζει πίσω…» μου απαντά και διακρίνω στα λόγια μια αίσθηση λύπης. Δεν είμαι σίγουρη ότι υπολόγισα σωστά, αλλά λίγο παρακάτω πείστηκα: «Ούτε μισώ, ούτε λατρεύω κάτι. Στην τηλεόραση που γνώρισα εγώ δεν υπάρχει χώρος για συναισθήματα… Αυτά είναι για την τέχνη». Να λοιπόν μια αλήθεια για τον κόσμο του θεάματος που εμείς οι κοινοί θνητοί έχουμε εξιδανικεύσει. Το «Αν» μου τελικά απαντήθηκε, γιατί τα λεπτά χτίζουν εμπιστοσύνη όταν ανάμεσα σε δύο ανθρώπους δεν υπάρχει κακή πρόθεση. «Δεν νομίζω ότι θα ξέφευγα ποτέ από τη μουσική, αφού δεν ξέφυγα μέχρι τώρα! Πάντα ήθελα να ασχοληθώ με τη μουσική, ακόμα και όταν η οικογένειά μου ήταν αντίθετη. Δεν ήταν εύκολο, πάλεψα για να σπουδάσω, για να τελειώσω, για να σταθώ λίγο στα πόδια μου… Ακόμα παλεύω, αλλά δεν το αφήνω με τίποτα…».
Με την πολιτική ίσα ίσα που βρέξαμε τα χείλη μας
Στο πλευρό ενός πολιτικού -που δεν θα σχολιάσω γιατί υποσχέθηκα στον εαυτό μου να μιλήσω εδώ μόνο για τέχνη- η Ευγενία Μανωλίδου δεν νιώθει διαφορετικά. Νιώθει ο εαυτός της και υπό διαφορετικές συνθήκες πάλι μαζί του θα κατέληγε. Άλλωστε όταν γνωρίστηκαν κανείς τους δεν ήταν αυτό που είναι σήμερα. «Τον γνώρισα πριν από δέκα χρόνια και κάτι… Δεν ήταν πολιτικός ούτε καθ’ υποψίαν τότε! Αν τον γνώριζα πιο παλιά, αν δεν ήμουν παντρεμένη πριν, αν δεν είχα τα δύο μωρά, αν δεν ήμουν με το ένα πόδι στο εξωτερικό… πολλά “αν”… Όμως, ούτε εκείνος ήταν πολιτικός όταν γνωριστήκαμε, ούτε ήμουν εγώ γνωστή από την τηλεόραση, οπότε μάλλον κάπως έτσι θα καταλήγαμε»! Ρώτησα μόνο αν έχει βρεθεί αντιμέτωπη ποτέ με τις πολιτικές πεποιθήσεις του Άδωνι Γεωργιάδη και η απόκριση ήταν ατακαριστή: «Δεν έχουμε διαφωνήσει ποτέ πολιτικά με τον Άδωνι». Εκεί, τα υπουργεία, τα κόμματα, η κρίση, η Ελλάδα του σήμερα δεν βρήκαν χώρο να τρυπώσουν και επιστρέψαμε στην τέχνη και στην ασφάλεια της. Καταπιαστήκαμε με το κομμάτι της σύνθεσης, εκείνο που την αποφορτίζει μέχρι τέλους. «Η σύνθεση με φέρνει πολύ πιο κοντά με εμένα την ίδια. Όταν γράφω, ανοίγω τελείως, πολλές φορές νιώθω ότι αδειάζω… Είναι μια διαδικασία μυστηριακή, τελετουργική και εντελώς εσωτερική» λέει. Το πραγματικό κλικ όμως στην ψυχή της γίνεται αλλιώς. «Το κλικ μου κάνει ο,τιδήποτε είναι αγνό και καθαρό. Καταλαβαίνω πλέον την υποκρισία αμέσως». Ναι, το ευχάριστο σε αυτή την κοινωνία είναι ότι μας προπόνησε τόσο καλά στην υποκρισία, ώστε όσοι την μισούμε να την αντιλαμβανόμαστε και να την αποστρεφόμαστε.
Πατώντας ένα κουμπί…
… εκείνη θα έσβηνε τον φθόνο. Εγώ θα έσβηνα την μοναξιά. Με το ίδιο κουμπί πήγαμε 20 χρόνια παρά πέρα και φαντάστηκε την Ευγενία στα 60 της. «Ελπίζω υγιή, να έχω γράψει το ωραιότερο έργο της ζωής μου, απομονωμένη με τον άντρα μου κάπου πολύ μακριά». Εγώ; Δυσκολεύτηκα να αγναντέψω τόσο πολύ. Και τα κουμπιά δεν τελείωσαν. Το επόμενο μας έστειλε ως δια μαγείας στην Βιέννη, το άντρο τις κλασικής μουσικής. Για εκείνη σημαίνει πολλά. «Στη Βιέννη πήρα το βάπτισμα του πυρός. Ήμουν μόλις 25 ετών και διηύθυνα δικές μου συνθέσεις στη Musikverein. Αμέσως μετά, μου προτάθηκε να γράψω μουσική για τα “Σονέττα στον Ορφέα” του Rainer Maria Rilke και 2 χρόνια μετά, έκανα τη δεύτερή μου συναυλία εκεί. Υπήρχε έντονα η σκέψη να ζήσω εκεί για ένα διάστημα, αλλά οικογενειακές υποχρεώσεις με υποχρέωσαν να μείνω στην Αθήνα. Το ότι με δέχτηκε η μουσική σκηνή στη Βιέννη τότε, με έκανε να συνειδητοποιήσω ότι μπορώ πραγματικά να γράψω μουσική. Μέχρι τότε δεν το πολυπίστευα». Έτσι ανακαλύψαμε πως ένα σημαντικό όνειρο της έχει γίνει πραγματικότητα και διαπιστώσαμε ότι υπάρχει τουλάχιστον ένα ακόμη που το σύμπαν οφείλει να ολοκληρώσει. «Το πρώτο στοίχημα παίζεται τώρα με το Cinema Paradiso. Έχουμε κοινό όλων των ηλικιών, γνώστες και μη που όλοι περνούν ένα υπέροχο δίωρο κατά γενική ομολογία και δεν μας αφήνουν να κατεβούμε από τη σκηνή! Αυτό είναι και ένα δείγμα του πώς η καλή μουσική είναι για όλον τον κόσμο. Το δεύτερο στοίχημα θα παιχτεί σε λίγο καιρό, εάν καταφέρω να ανεβάσω στην Ελλάδα μια δική μου παράσταση, κάτι πολύ δύσκολο για τα σημερινά δεδομένα. Εκεί θα δείτε πραγματικά τί κάνω…». Είναι τελικά ωραία τα στοιχήματα. Έχουν μεγάλη δόση θάρρους κι αν δεν τα κατακτήσεις θεωρούνται ήττες που πρέπει κάποτε να ξεπλύνεις την ντροπή τους. Ποιο είναι όμως το στοίχημα κάθε καλλιτέχνη; «Να μην πάρει το χάρισμα που του έχει δοθεί ως δεδομένο. Μόνο μέσα από τη σκληρή δουλειά, την απομόνωση και την αυτογνωσία μπορεί να διακριθεί ο καλλιτέχνης» ισχυρίζεται η ίδια.
Κλείσιμο με ελεύθερες σκέψεις…
«Ελεύθερες σκέψεις κάνω πάντα. Άρα σκέφτομαι καλά!» μου λέει η Ευγενία και χαλαρώνω νομίζοντας πως αυτός είναι ο επίλογος μας. Μα όχι… εκείνη αποφάσισε να τον κάνει πιο λόγιο.
«Συλλογάται καλά όποιος συλλογάται ελεύθερα» – Ρήγας Φερραίος
Info:
Cinema Paradiso
13 & 14 /2 Μέγαρο Μουσικής της Θεσσαλονίκης
15 & 16 /2 στο Μέγαρο Μουσικής της Κομοτηνής
Ώρα έναρξης: 21.00
Ερμηνεία: Νίνα Λοτσάρη.
Διεύθυνση της 25μελούς ορχήστρας: Ευγενία Μανωλίδου.
Τα μουσικά κομμάτια επενδύει με κινηματογραφικές σκηνές ο Μάνος Χασάπης (σχεδιασμός video), ενώ τις ενορχηστρώσεις επιμελήθηκε ο Κωνσταντίνος Παγιάτης.
Τιμές εισιτηρίων: 45€, 30€, 25€, 20€, 10€, 7€ Προπώληση: 2310 895 938-9
