Γράφει ο Δρ. Δημήτρης Θέμελης / συνθέτης, Ομότιμος καθηγητής Μουσικολογίας ΑΠΘ
Στην Συναυλία-Αφιέρωμα στον Αραμ Χατσατουριάν για την επέτειο των 110 χρόνων από τη γέννησή του, που πραγματοποιήθηκε στις 6 Ιουνίου στο φουαγέ του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης, η αρμενικής καταγωγής πιανίστα Jasmin Atabekyan ήταν η μεγάλη έκπληξη για το φιλόμουσο κοινό της πόλης μας. Ερμηνεύοντας έργα του Αραμ Χατσατουριάν εντυπωσίασε τόσο με την ώριμη μουσικότητά της, όσο και με την άψογη τεχνική της, βέβαια και με το τεμπεραμάντο της, προσφέροντας μια γνήσια μουσική απόλαυση. Το δυναμικό ταλέντο της και η καλλιτεχνική της ωριμότητα της επέτρεπαν να διεισδύει στις εκφραστικές λεπτομέρειες των έργων που τόσο πειστικά απέδωσε, ανταποκρινόμενη βέβαια και στο δυναμικό μέγεθος των έργων του Χατσατουριάν.
Το πρόγραμμα περιελάμβανε την Toccata σε μι ύφεση ελάσονα, την οποία ο Χατσατουριάν συνέθεσε το 1932 κατά τη διάρκεια των σπουδών του στη Μόσχα με τον Nikolai Myaskovsky, ως πρώτο κομμάτι της Σουϊτας του για πιάνο. Ωστόσο η Toccata αυτή καθιερώθηκε και έγινε ιδιαίτερα δημοφιλής ως αυτοτελές κομμάτι για πιάνο. Παίχτηκε κατά καιρούς από διάσημους πιανίστες και υπάρχει και σε ηχογραφήσεις τους.
Όπως γενικά στα έργα του Χατσατουριάν, είναι κι εδώ κυρίαρχα τα αρμένικα φολκλορικά μελωδικά και ρυθμικά στοιχεία, πλαισιωμένα ωστόσο και με μπαροκικά που έχουν άμεση σχέση μ˙ αυτό το καθαρά μπαροκικό είδος σύνθεσης και βέβαια με απηχήσεις χαρακτηριστικών τεχνικών του 20ου αιώνα.
Εντυπωσιακό ήταν το ξεκίνημα της Toccata με το Allegro marcatissimo.
Το μεσαίο μέρος Andante espressivo που οδηγεί στην επανάληψη του αρχικού μοτίβου και στην κατάληξη του στην Coda, αποδόθηκε με ιδιαίτερη ευαισθησία και ωραίο ήχο.
Τα υπόλοιπα δύο έργα του προγράμματοςτο «Βαλς Μετεμφιεσμένων» (Waltz-Masquerade) και ο «Χορός των σπαθιών« είναι μεταγραφές για πιάνο των γνωστών σπουδαίων έργων για ορχήστρα του Χατσατουριάν.
Το «Βαλς Μετεμφιεσμένων» είναι το πρώτο κομμάτι της ομώνυμης του Σουϊτας για μεγάλη ορχήστρα.
Ο περίφημος «Χορός των σπαθιών» είναι μεταγραφή για πιάνο από το ιδιαίτερα δημοφιλές μπαλλέτο του Αράμ Χατσατουριάν «Γκαγιανέ» (Gayane). Το ίδιo αυτό κομμάτι υπάρχει σε διάφορες διασκευές, μάλιστα ακόμα και για 8 χέρια, δηλαδή το παίζουν ανά δύο πιανίστες σε δύο πιάνα.
Η πιανίστα Jasmin Atabekyan και σ αυτά τα έργα, όπως γενικά, έδωσε τον καλύτερο εαυτό της, κατορθώναντας να ταυτιστεί με την ψυχή του μεγάλου συμπατριώτη της μουσουργού Αράμ Χατσατουριάν, ενθουσιάζοντας το πολυπληθές ακροατήριο που την καταχειροκρότησε.
