Όταν μας ήρθε η κρίση – ή όταν μας τη φέρανε, επιλέξτε όποιο θέλετε- επαληθεύσαμε τη θεωρία για τις απώλειες. Ακαριαία σχεδόν αρνηθήκαμε το περιεχόμενό της και διαρκώς απομειώναμε τις επεκτάσεις που θα μπορούσε να λάβει. Μαντέψτε ποιο είναι το πρώτο στάδιο μιας απώλειας. Πολύ σωστά. Η άρνηση. Όλη η συλλογιστική όμως του «εμάς δε θα μας αγγίξει, οι άλλες χώρες να φοβούνται που έχουνε πολλά» κατέρρευσε, γιατί μάλλον είχαμε και αξίζαμε πολλά απλά δεν το είχαμε καταλάβει.
Τα επόμενα, από τα συνολικά πέντε, στάδια της απώλειας είναι ο θυμός, οι ενοχές, η κατάθλιψη και η αποδοχή, κατά πως λένε οι ειδικοί. Δεν ξέρω που ακριβώς βρισκόμαστε, αν με ρωτάτε.
Σκέφτομαι όμως πως περάσαμε σίγουρα το στάδιο του θυμού έχοντας κατακτήσει τον τίτλο οι «αγανακτισμένοι», μετά όμως από ένα μικρό poke (αλά Facebook) από τους φίλους Ισπανούς.
Τις ενοχές νομίζω τις παραλείψαμε μιας και δεν ήτανε στα SOS θέματα. Μεταξύ μας, θεωρώ πως η τελευταία φορά που έκανε την εμφάνισή του το ζεύγος ενοχές – εκδίκηση στον ελλαδικό χώρο ήταν με την υπόθεση του Ορέστη. Ναι, αυτού του γνωστού από τα έργα του Αισχύλου. Σκότωσε τη μάνα του, την Κλυταιμνήστρα, ένιωσε ενοχές, καταδιώχθηκε από τις Ερινύες, ζήτησε την εύνοια των Θεών, την πήρε και όλα μέλι – γάλα. Μετά από αυτό δε, σχόλασαν και οι Ερινύες και έγιναν «Ευμενίδες», δλδ. ευεργετικές θεότητες -κάτι σαν να λέμε μετατάξεις στο δημόσιο.
Επόμενο βήμα η κατάθλιψη. Νομίζω πως μάλλον εδώ βρισκόμαστε. Το πόσο θα διαρκέσει δεν το γνωρίζει κανείς. Οι ισχυροί οικογενειακοί και φιλικοί δεσμοί άλλωστε αποτελούν βασικά αναχώματα για την εκδήλωσή της. Ενίοτε αυτό όμως δεν είναι θετικό.
Και τέλος φτάνουμε στην αποδοχή. Και δεν εννοούμε να αποδεχτούμε την ύπαρξη της κρίσης. Αυτό έγινε. Ε τότε τι; Να δούμε τι απωλέσαμε, τι χάθηκε, τι μας έφυγε, τι πέθανε μέσα μας και να καταφέρουμε να το αποδεχτούμε (π.χ. έλλειψη παιδείας, ανικανότητα για ανεκτικότητα κλπ). Μόνο με κάποιες εξαιρετικές αφορμές μπαίνουμε σε αυτή τη συζήτηση αλλά δεν τη συνεχίζουμε αρκετά. Μένουμε στα νούμερα και τα πρόσωπα. Κάποια στιγμή όμως θα τα βρούμε και θα τα αποδεχτούμε. Το λοιπόν αναμένομεν . . .