“Ασκητική”: η δικαίωση της πραγματικής δημιουργίας

ΕΠΙ ΣΚΗΝΗΣ Γράφει ο Γιάννης Κεσσόπουλος / gkessopoulos@gmail.com

Η “Ασκητική” του Καζαντζάκη είναι ούτως ή άλλως ένα πολύ δύσκολο κείμενο για να το κατανοήσεις. Ακόμη πιο δύσκολο το ανέβασμα στη σκηνή. Πως να σκηνοθετήσεις τις έννοιες; Αφού εικόνες δεν υπάρχουν. Πως να παίξεις με τις λέξεις που καθεμιά της έχει τη νοηματική αυτονομία της;

Με αυτή την έννοια, ο σκηνοθέτης Πάνος Αγγελόπουλος έκανε ένα τόλμημα, επιχειρώντας να παραστήσει και να ερμηνεύσει τον Καζαντζάκη επί σκηνής. Σε ένα έργο που πραγματεύεται τη σχέση του ανθρώπου με τη γέννηση και το θάνατο, με την ίδια τη ζωή.

Από την άλλη, θεωρώ εξαιρετικά ενδιαφέρον για τον θεατή να του δίνεται η ευκαιρία να ακούσει σπουδαία κείμενα μέσα από τη θεατρική πράξη. Μοιάζει με εκπαιδευτικό πρόγραμμα όπου η γνώση δίνεται με ένα τρόπο εκπαιδευτικά ανατρεπτικό. Δια βίου μάθηση μέσω της υποκριτικής τέχνης. Ούτως ή άλλως, είμαι από εκείνους τους θεατές που ποντάρουν πολλά σε ένα καλό κείμενο-δεν μπορεί να υπάρξει καλή ερμηνεία χωρίς δυνατό κείμενο.

Σε τέτοιες περιπτώσεις μάλλον παίζουν ρόλο πολύ σημαντικό οι ερμηνείες, το εικαστικό κομμάτι της παράστασης (σκηνικά, κοστούμια, φωτισμοί και φυσικά τελική εικόνα κάθε σκηνής), η κίνηση των ηθοποιών πάνω στη σκηνή, η μουσική (Δημήτρης Παπαδημητρίου).

Ο Π. Αγγελόπουλος έχει χτίσει μια ομάδα ηθοποιών που προσφέρουν πολύ δυνατές ερμηνείες. Από την Κατερίνα Διδασκάλου με την επιβλητική παρουσία της, μέχρι τους νεώτερους ηθοποιούς του θιάσου (Σοφία Κομηνέα, Δημήτρης Γρηγοριάδης, Λευτέρης Βλάχος, Τίνα Λεωνορά) που αποτελούν -κατ’ εμέ- τη μεγάλη θετική έκπληξη. Για το Νικήτα Τσακίρογλου δεν χρειάζεται να πούμε τίποτα, καθώς είναι σταθερή αξία που η φωνή του γεμίζει τη σκηνή.

Η μουσική ατμοσφαιρική, έχει δύο στιγμές που απογειώνεται (όπως π.χ. το γλέντι), τα κοστούμια επίσης σε πλήρη αρμονία με το λόγο του Καζαντζάκη.

Σήμερα, Παρασκευή 29/5, αύριο Σάββατο 30/5 και την Κυριακή 31/5, οι τελευταίες τρεις παραστάσεις στο θέατρο Αριστοτέλειον. Μην τη χάσετε. Το γεμάτο θέατρο της πρεμιέρας, αλλά και η επιτυχία της Αθήνας είναι μια πολύ καλή απάντηση σε όσους επικαλούνται το κοινό για να παρουσιάσουν τα ευτελή πολιτιστικά τους προϊόντα ως σημαντικά. Υπάρχουν περισσότερα από ένα “κοινά”, ορισμένα από αυτά διψούν για για καλό θέατρο, δηλαδή για παραστάσεις που εκπέμπουν τη σύμφυτη αγωνία των -πραγματικά- δημιουργών. Που τους δικαιώνει το κοινό, σε ένα δύσκολο έργο, με την παρουσία και το θερμό χειροκρότημα.