CINEΚΡΙΤΙΚΗ Γράφει ο Κωνσταντίνος Καράμπελας / konstantinos.karampelas@yahoo.de
“Η Μεγάλη Αναμονή”, Πιέρο Μεσσίνα
Είδος ταινίας: Δραματική
Σκηνοθέτης: Πιέρο Μεσσίνα
Ηθοποιοί: Juliette Binoche, Lou de Laâge, Giorgio Colangeli, Domenico Diele
“Η Μεγάλη Αναμονή” είναι η πρώτη ταινία μεγάλου μήκους από τον 35χρονο Ιταλό σκηνοθέτη Πιέρο Μεσσίνα. Εμφανώς επηρεασμένος από την τεχνική του Πάολο Σορρεντίνο στον οποίο μαθήτευσε κατά τα γυρίσματα των ταινιών „This must be the place“ (2011) και “La grande bellezza“ (2013), ο Μεσσίνα κάνει εντυπωσιακό ξεκίνημα στον χώρο των ταινιών με ένα υπόδειγμα μοντέρνου σινεμά και σύγχρονης δραματουργίας, ζωντανή απόδειξη των ικανοτήτων των Ιταλών και της συνέχισης της παράδοσής τους στον κινηματογράφο.
Η ταινία με πρωτότυπο τίτλο “L‘attesa“ (Η Αναμονή) στάλθηκε στο 72ο Κινηματογραφικό Φεστιβάλ Βενετίας το 2014 καθώς επίσης και στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Τορόντο, ενώ αργότερα διανεμήθηκε σε πάνω από 20 χώρες. Το σενάριο είναι εμπνευσμένο από το θεατρικό του Λουίτζι Πιραντέλλο “Η ζωή που σου έχω δώσει” που βασίζεται στα έργα του ίδιου “La camera in attesa“ και “I pensionanti“.
Ο Μεσσίνα, τοποθετεί την πρωταγωνίστριά του, Άννα (Ζυλιέτ Μπινός), σε μια πολυτελή αγροικία της ιταλικής επαρχίας στη Σικελία όπου ζει μόνη, μακριά από τον άντρα της, μαζί με τον οικονόμο της, Πιέτρο. Σημείο εκκίνησης, ο ξαφνικός θάνατος του γιου της, Τζουζέππε. Πριν καλά-καλά μπορέσει να συνειδητοποιήσει το γεγονός, εμφανίζεται η Ζαν, φίλη και προσκεκλημένη του Τζουζέππε από το Παρίσι. Η Ζαν έχει χάσει τα ίχνη του φίλου της τις τελευταίες μέρες και δε γνωρίζει τίποτα για το θάνατό του. Η Άννα, αν και μέχρι τότε δε γνώριζε τίποτα για την ύπαρξη της Ζαν, δέχεται να τη φιλοξενήσει και αποφασίζει να της πει ότι ο Τζουζέππε θα επέστρεφε μετά από λίγες ημέρες, απλώς για να κερδίσει χρόνο ώσπου να βρει την κατάλληλη στιγμή να την πληροφορήσει σχετικά με το τραγικό γεγονός. Η περίεργη συμπεριφορά της Άννας και κυρίως η απουσία του Τζουζέππε που δεν δείχνει σημάδια ζωής, δεν περνά απαρατήρητη και βάζει την Ζαν σε υποψίες ότι κάτι δεν πάει καλά, χωρίς όμως η ίδια να μπορεί να δώσει εξηγήσεις.
Τις μέρες που περνούν μαζί, η Άννα προσπαθεί να ξαναζωντανέψει το γιο της μέσα από την παρουσία της κοπέλας του. Να δει σε εκείνη όσα αυτός ποτέ δεν της είπε για τον εαυτό του και όσα εκείνη σήμαινε για αυτόν. Περιμένει να μάθει κάτι, ίσως κάποιο νέο ή κάποιο μυστικό. Περιμένει ένα θαύμα που ποτέ δεν έρχεται.
Ο Μεσσίνα “παίζει” με μεγάλη μαεστρία γύρω από τις αντιθετικές έννοιες: παρουσίας-απουσίας, άφιξης-αναχώρησης και παρόν-παρελθόν. Από τη μία, η ανθρώπινη απουσία και το πένθος διαγράφονται στο πρόσωπο της Άννας. Από την άλλη, η προσδοκία και η ελπίδα επανασύνδεσης στο πρόσωπο της Ζαν. Κοινός παρονομαστής των δυο ηρωίδων: η ανάμνηση του Τζουζέππε και η ψευδαίσθηση πως θα γυρίσει, μετά από ένα μεγάλο ή μικρό ταξίδι ή αλλιώς, η αδυναμία τους να διαχειριστούν την απώλεια ενός πολυαγαπημένου τους προσώπου. Στο τέλος, αν και η Ζαν επρόκετο να φύγει, οι δυο γυναίκες πηγαίνουν στη μεγάλη παραδοσιακή πομπή στο χωριό την ημέρα του Πάσχα, που υποτίθεται ότι θα επέστρεφε ο Τζουζέππε.
“Όλα ξεκίνησαν από μια παιδική ανάμνηση,” δηλώνει ο σκηνοθέτης περιγράφοντας τη σκηνή της πομπής του Πάσχα. “Είναι νύχτα και οι δρόμοι του χωριού μου είναι γεμάτοι από ανθρώπους που φωνάζουν και κλαίνε. Η ένταση αυξάνεται διαρκώς και όλοι παγιδεύονται σε αυτό που συμβαίνει. Στη συνέχεια, το ομοίωμα που μεταφέρεται σε πομπή παύει να είναι άγαλμα από σκαλισμένο ξύλο και μοιάζει σε όλους τους παρευρισκόμενους σαν κάτι αληθινό. Είναι, λοιπόν, αυτό το μοίρασμα μιας εμπειρίας, μιας σκέψης, ή ενός συναισθήματος που παράγει μια διαφορετική, παράλογη και προφανώς αδύνατη αλήθεια. Και κατά βάθος αυτό συμβαίνει και στους χαρακτήρες της ταινίας μου.”
Ένας σιωπηλός θρήνος, λοιπόν, περιμένοντας το Πάσχα, την Ανάσταση, τη λύτρωση.